Statystyki spraw o przestępstwa skarbowe w sądach

Otrzymałem z Ministerstwa Sprawiedliwości statystyki spraw o przestępstwa skarbowe umożliwiających analizę w skali makro tego rodzaju postępowań.

Jak się kształtują statystyki spraw o przestępstwa skarbowe w latach 2014-2018?

W latach 2014 – 2018 ilość wpływu nowych spraw karnoskarbowych w sądach wynosiła pomiędzy 13.546 (rok 2018) a 21.846 (rok 2016).

Daje to od 3,53 % (2018) do 5,96 % (2016) ogółu spraw karnych rozpoznawanych przez polskie sądy.

Mało? 

Raczej nie.

Jeśli zestawimy charakterystykę tzw. przestępstw pospolitych, do których zaliczamy zarówno zbrodnie zabójstwa, udział w zorganizowanych grupach przestępczych, kradzieże i oszustwa, ale również drobne bójki, pobicia, znieważenia etc. z charakterystyką przestępstw karnoskarbowych dotyczących zasadniczo jednego (choć szeroko ujętego zagadnienia) ilość tych spraw jest znacząca.

Należy pamiętać, że postępowania karnoskarbowe w większości koncentrują się tylko na kilku najczęściej spotykanych przestępstwach  takich jak:

  1. uchylanie się od obowiązku podatkowego (art. 54 kks),
  2. niewystawienie faktury lub rachunku (art. 62 kks),
  3. oszustwo podatkowe (art. 56 kks),
  4. czyny związane z obrotem towarów akcyzowych (art. 65 kks),
  5. nielegalne gry i zakłady (art. 107 kks).

Tylko na te pięć przestępstw w roku 2018 r. przypadło blisko 67 % rozstrzygniętych w sądach spraw.

Wyroki w sprawach karnoskarbowych.

Jeśli chodzi o rezultaty postępowań sądowych to w 2018 r. odnotowano łącznie 11.865 rozstrzygnięć w sprawach. Z tego 9.928 zostało zakończone wyrokami skazującymi (blisko 84%). Wśród wyroków skazujących 879 (7,5%) zakończyło się orzeczeniem kary pozbawienia wolności (w większości z warunkowym zawieszeniem jej wykonania).

W pozostałych sprawach zapadały wyroki warunkowo umarzające postępowanie (315), uniewinniające (859 – 7% całości) czy też odstępujące od wymierzenia kary (75).

688 (5,8%) spraw umorzono.

Wnioski.

Organy karnoskarbowe nie są nieomylne. Wprawdzie w 2018 r. zapadły wyroki skazujące w 84% spraw jednakże należy wziąć pod uwagę, że aż 16% spraw zakończyło się korzystnie dla oskarżonych.

Możliwości obrony zależą naturalnie od cech indywidualnych danej sprawy.

Są sytuacje, gdy z uwagi na okoliczności sprawy trudno znaleźć argumenty przemawiające za uniewinnieniem oskarżonego. Jednakże nawet wówczas można podejmować próby przynajmniej zminimalizowania kary.

Pamiętajmy również, że znaczna część z tych spraw dotyczyła oskarżonych, którzy nie byli reprezentowani przez adwokatów i nawet nie podjęli próby obrony.

Część oskarżonych wychodzi z założenia, że z państwem nie można wygrać. Pojawiają się też argumenty, że kara nie jest nadmiernie surowa i szkoda zachodu (lub pieniędzy) na obronę.

Na wynik postępowania może wpływać nie tylko aktywność w toku postępowania sądowego, ale również działania podejmowane na etapie postępowania przygotowawczego.

Już na tym etapie można (a wręcz należy) wykazać się inicjatywą dowodową celem poprawienia swojej sytuacji procesowej lub nawet zakończenia tego postępowania w jego fazie wstępnej.

Osobiście miałem do czynienia w swojej praktyce z wyrokami skazującymi w sprawach, gdzie nie było podstaw do wydania takich orzeczeń z uwagi na niepełny materiał dowodowy czy też liczne wątpliwości związane z okolicznościami sprawy.

Gdyby osoby oskarżane o przestępstwa skarbowe wykazywały się większą aktywnością i korzystały z pomocy adwokatów wyniki statystyczne byłyby bardziej korzystne dla oskarżonych.

Dlatego też, jeśli macie podobne sprawy nie liczcie na to, że sprawiedliwy sąd samoistnie rozstrzygnie wątpliwości na Waszą korzyść.

Musicie sami wykazać swoją niewinność ponieważ domniemanie niewinności w Polsce najczęściej istnieje jedynie na papierze.

Więcej informacji na temat możliwości obrony znajdziecie w kolejnych postach.

Dodaj komentarz